Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UMK w Toruniu


Start
Wprowadzenie
POWIETRZE
CZY PRÓŻNIA

- JEST CZY GO NIE MA


Gasnąca świeczka

Balonik na butelce

Balonik pod kloszem

Balonik w bańce
Balonik naciągnięty na rurę
Rura Newtona
Półkule magdeburskie
WŁAŚCIWOŚCI POWIETRZA
Ciśnienie atmosferyczne
Barometr Goethego
Implozja puszki
Wrzenie wody pod zmniejszonym ciśnieniem
Wilgotność z palącą się świeczką - doświadczenie z komputerem
Dzwonek pod kloszem
Płonąca rura
Rezonans z kamertonami
Kula plazmowa
Model Burzy
Wyładowania w rozrzedzonym gazie
Załamanie światła laserowego
PRZEMIANY FAZOWE
Skraplanie gazów
Zestalanie gazów
Doświadczenia z ciekłym powietrzem
JAK WYKORZYSTUJEMY POWIETRZE
Armata powietrzna
Pneumatyka - latająca rakieta
Dlaczego samolot lata
Kiedy powietrze szkodzi - zrywanie dachów z domów
Działo rakietowe - silnik odrzutowy
Elektrownia wiatrowa
Balon na podgrzane powietrze
Poduszkowce - małe i duże



 Strona UMK  Strona Wydziału  Strona Instytutu  PDF  Uniwersytet A-Z    



Poczta
Ciekawe doświadczenia z powietrzem



Gasnąca świeczka


Do naczynia wlewamy wody (na ok. 1 cm wysokości) i stawiamy w niej świeczkę, którą zapalamy. Następnie palącą się świeczkę przykrywamy szklaną kolbą z wąską szyjką (patrz rysunek) lub odpowiednio obciętą, plastikową butelką.

Po pewnym czasie świeczka zgaśnie, a woda zostanie „wciągnięta” pod kolbę, wskutek czego jej poziom podniesie się.


Zjawisko to można wytłumaczyć w następujący sposób.

Jak wiemy, do palenia się świeczki potrzebny jest tlen. Gdyby pod kloszem nie było powietrza, w skład którego wchodzi m.in. tlen, świeczka nie paliłaby się.  Świeczka pali się dopóty, dopóki w powietrzu pod kolbą znajduje się tlen.


Gdy tlenu zabraknie świeczka gaśnie a woda z naczynia zostaje „wciągnięta” pod kolbę. Efekt ten można wyjaśnić następująco:
Gdy świeczka zgaśnie, ciśnienie powietrza pod kolbą obniża się (tlen – składnik powietrza, został zużyty w procesie spalania), wytwarza się podciśnienie. Większe ciśnienie atmosferyczne powoduje, że woda zostaje „wciągnięta” do kolby.
Drugim czynnikiem powodującym wyżej opisane zjawisko jest rozszerzalność powietrza pod wpływem temperatury. Paląca się świeczka podgrzewa powietrze powodując wzrost ciśnienia wewnątrz kolby. Na zewnątrz ciśnienie powietrza jest mniejsze, więc część powietrza wydostaje się ze środka. Kiedy świeczka gaśnie powietrze wewnątrz ochładza się, co prowadzi do zmniejszenia ciśnienia i wciągnięcia wody do kolby.